Ana içeriğe atla

Gürlek Hukuk Bürosu

Mirasçılık Belgesi (Veraset İlamı) Nasıl Alınır? e-Devlet ve Noter Adımları

Mirasçılık Belgesi (Veraset İlamı) Nasıl Alınır? e-Devlet ve Noter Adımları

Mirasçılık belgesi (halk arasında veraset ilamı), bir kişinin ölümünden sonra kimlerin mirasçı olduğunu ve her birinin miras payını gösteren resmî belgedir. 2026 itibarıyla bu belge iki yerden alınır: noterden ya da sulh hukuk mahkemesinden. Noter yolu, nüfus kayıtlarının açık olduğu olağan durumlarda aynı gün sonuç verir ve en çok tercih edilen yoldur. e-Devlet üzerinden yeni bir mirasçılık belgesi düzenlenmez; e-Devlet’teki hizmet, daha önce mahkemece verilmiş ve UYAP’a işlenmiş belgenin sorgulanması ve barkodlu olarak indirilmesi içindir. Mahkeme yolu ise noterin belge veremediği durumlarda (yabancı uyruklu mirasçı, nüfus kaydında eksiklik ya da çelişki, vasiyetname veya soybağı uyuşmazlığı gibi) zorunludur. Aşağıda noter ve mahkeme başvurusunun adım adım nasıl yapıldığı, e-Devlet’in bu süreçte tam olarak neye yaradığı, gerekli belgeler, 2026 ücretleri, süreler ve belge alındıktan sonra yapılması gerekenler açıklanmaktadır.

Mirasçılık Belgesi Nedir, Ne İşe Yarar?

Mirasçılık belgesi, yasal mirasçıların ya da atanmış mirasçıların kim olduğunu ve paylarını gösteren, TMK m. 598’e göre sulh hukuk mahkemesi veya noter tarafından verilen belgedir. Belge, mirasçılığı kesin olarak ispat etmez; aksi her zaman dava yoluyla ileri sürülebilir. Ancak uygulamada mirasla ilgili hemen her işlemin ön koşuludur:

  • Tapuda taşınmazın mirasçılar adına intikali
  • Bankadaki hesap ve mevduatın mirasçılara ödenmesi
  • Araç tescilinin devri
  • Veraset ve intikal vergisi beyannamesinin verilmesi
  • Miras paylaşımı ve ortaklığın giderilmesi davalarında mirasçıların belirlenmesi
  • Ölen kişinin alacaklarının tahsili ve borçlarının takibi

Belgede yasal mirasçılar ve payları gösterilir. Sağ kalan eş her zaman mirasçıdır ve payı, hangi zümreyle birlikte mirasçı olduğuna göre değişir; bu hesabın ayrıntısı eşin miras payı yazısında anlatılmıştır.

Mirasçılık Belgesi Nereden Alınır? Noter mi, Mahkeme mi?

2011 yılına kadar belge yalnızca sulh hukuk mahkemesinden alınabiliyordu. 6217 sayılı Kanun’la Noterlik Kanunu’na eklenen m. 71/A ile noterlere de bu yetki verildi. Bugün iki yol arasındaki fark şöyledir:

Noter Sulh hukuk mahkemesi
Kimler başvurabilir? Yasal mirasçılardan herhangi biri Yasal ve atanmış mirasçılar, vasiyet alacaklıları, alacaklılar gibi hukuki yararı olan herkes
Süre Nüfus kaydı açıksa genellikle aynı gün, çoğu zaman 15–30 dakika Dosyanın yoğunluğuna göre birkaç gün ile birkaç hafta; duruşmalı dosyalarda daha uzun
Hangi durumlarda verilmez? Yabancı uyruklu kişilerin talebi, nüfus kayıtlarının yeterli olmaması, yargılama gerektiren hâller (Noterlik K. m. 71/B) Her durumda incelenir; gerekirse tanık dinlenir, nüfus ve arşiv kaydı getirtilir
Vasiyetname varsa Veremez; atanmış mirasçı için mahkemeye gidilir Vasiyetnamenin açılmasından sonra verir
Yer Türkiye’deki herhangi bir noter Mirasçılardan birinin yerleşim yeri ya da ölenin son yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesi
Hukuki niteliği Mahkeme kararıyla aynı güçte belge Çekişmesiz yargı kararı

Pratik kural şudur: ölen kişi ve tüm mirasçılar Türk vatandaşıysa, nüfus kayıtları düzgünse ve vasiyetname yoksa notere gidin. Bu koşullardan biri eksikse doğrudan mahkemeye başvurmak zaman kazandırır; çünkü noter başvuruyu reddettiğinde zaten mahkemeye yönlendirir.

Noterden Mirasçılık Belgesi Nasıl Alınır? Adım Adım

  1. Noter seçin. Ölenin ya da mirasçının ikametgâhına bağlı kalmadan Türkiye’deki herhangi bir notere başvurulabilir. Randevu zorunlu değildir; ancak yoğun noterliklerde Türkiye Noterler Birliği’nin e-randevu sistemi üzerinden gün alınabilir.
  2. Kimliğinizle gidin. Başvuran mirasçının T.C. kimlik kartı ya da geçerli kimlik belgesi yeterlidir. Ölenin T.C. kimlik numarasının bilinmesi işlemi hızlandırır; nüfus cüzdanı ya da ölüm belgesi getirmek zorunlu değildir, çünkü noter kayıtları MERNİS üzerinden çeker.
  3. Talep formunu imzalayın. Noter, ölenin kimliğini ve mirasçı olduğunuzu nüfus kaydından doğrular; başvuru tutanağını imzalarsınız.
  4. Noter nüfus kaydını inceler. Ölenin, eşinin, altsoyunun ve gerekirse üstsoyunun kayıtları sistemden incelenir. Kayıtlarda eksik, çelişki ya da yabancı uyruklu mirasçı tespit edilirse noter işlemi yapamaz ve sizi mahkemeye yönlendirir.
  5. Ücreti ödeyin ve belgeyi alın. Belge genellikle aynı gün, çoğu zaman bekleme süresi içinde düzenlenir ve elden verilir. Noter, düzenlediği belgeyi UYAP sistemine de aktarır.

Başvuran tek bir mirasçı olsa bile belge tüm mirasçıları ve paylarını gösterir; diğer mirasçıların onayı ya da hazır bulunması gerekmez. Mirasçılardan biri sonradan kendi adına ayrıca belge alabilir; aynı ölen için farklı tarihlerde alınan belgeler içerik olarak aynıdır.

Noter hangi durumlarda belge veremez?

  • Mirasçılar arasında ya da başvuranlar arasında yabancı uyruklu kişi varsa
  • Ölen kişi yabancı uyrukluysa ya da yurt dışında ölmüş ve ölüm kaydı nüfusa işlenmemişse
  • Nüfus kaydında ad, doğum tarihi ya da soybağı yönünden eksiklik veya çelişki varsa (eski tarihli, Osmanlıca ya da el yazısı kayıtlar, evlat edinme, tanıma kaydı gibi)
  • Vasiyetname ya da miras sözleşmesi bulunuyorsa (atanmış mirasçı söz konusuysa)
  • Mirasçılardan birinin mirası reddettiği, mirastan feragat ettiği ya da mirasçılıktan çıkarıldığı anlaşılıyorsa
  • Ölen kişi 1930’lu yıllardan önce ölmüşse ya da birden fazla kuşak atlanarak (dede, büyük dede) belge isteniyorsa; kayıtlar çoğu zaman yargılama gerektirir

e-Devlet’ten Mirasçılık Belgesi Alınır mı?

Bu, en çok yanlış anlaşılan konudur. e-Devlet’te yeni bir mirasçılık belgesi düzenlenmez; belge yalnızca noter ya da mahkeme tarafından verilir. e-Devlet’in bu süreçteki işlevi şunlardır:

  1. Mevcut belgeyi sorgulama ve indirme: turkiye.gov.tr’de “Veraset İlamı Sorgulama” (Adalet Bakanlığı) hizmeti, sulh hukuk mahkemesince verilmiş ve UYAP’a işlenmiş mirasçılık belgesini görüntülemenizi ve barkodlu çıktı almanızı sağlar. Hizmete girip ölenin bilgileriyle sorgulama yaptığınızda kayıtlı belge varsa listelenir; yoksa “belge bulunamadı” sonucu alırsınız. Bu sonuç, belgenin hiç alınmadığı ya da noterden alınıp sisteme henüz yansımadığı anlamına gelir.
  2. Mahkemeye başvuruyu çevrim içi yapma: Sulh hukuk mahkemesine mirasçılık belgesi talebi, e-Devlet şifresiyle girilen UYAP Vatandaş Portal üzerinden dilekçe yüklenerek yapılabilir; harç da aynı sistemden ödenir. Böylece adliyeye gitmeden dava açılmış olur. Karar çıktığında yine UYAP Vatandaş’tan görüntülenir.
  3. Noter randevusu alma: Türkiye Noterler Birliği’nin randevu sistemi e-Devlet girişiyle kullanılabilir; ancak işlemin kendisi noterde yüz yüze yapılır.

Barkodlu e-Devlet çıktısı, tapu, banka ve vergi dairesi gibi kurumlarda kural olarak kabul edilir; kurum barkodu doğrulayarak belgenin gerçekliğini kontrol eder. Kabul etmeyen bir kurumla karşılaşırsanız mahkeme kaleminden aslı gibidir onaylı örnek alınabilir.

Sulh Hukuk Mahkemesinden Mirasçılık Belgesi Nasıl Alınır?

  1. Dilekçe hazırlanır. Dilekçede ölenin kimlik bilgileri ve ölüm tarihi, başvuranın mirasçılık sıfatı, bilinen diğer mirasçılar ve mirasçılık belgesi verilmesi talebi yer alır. Dava hasımsızdır; karşı taraf gösterilmez.
  2. Belgeler eklenir. Nüfus kayıt örneği (mahkeme kendisi de getirtebilir), varsa ölüm belgesi, vasiyetname örneği, yabancı uyruklu mirasçılar için pasaport ve apostilli nüfus/doğum belgeleri ve yeminli tercümeleri.
  3. Harç ve gider avansı yatırılır. Başvuru ve karar harcı maktudur; tebligat ve yazışma için gider avansı alınır, kullanılmayan kısım iade edilir.
  4. Başvuru yapılır. Adliyedeki tevzi bürosuna elden ya da UYAP Vatandaş Portal üzerinden elektronik olarak. Yetkili mahkeme, mirasçılardan birinin yerleşim yeri ya da ölenin son yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesidir.
  5. İnceleme. Mahkeme nüfus kayıtlarını getirtir; kayıtlar yeterliyse dosya üzerinden, duruşma yapmadan karar verebilir. Kayıt eksikse tanık dinlenebilir, nüfus müdürlüğünden arşiv kaydı istenebilir.
  6. Karar. Mirasçılık belgesi niteliğindeki karar kalemden alınır ve UYAP’a işlenir; e-Devlet’ten barkodlu olarak indirilebilir.

Mahkeme kararına karşı itiraz yolu açıktır; mirasçılıkla ilgili çekişme varsa (örneğin bir kişinin mirasçı olmadığı iddiası) bu ayrı bir “mirasçılık belgesinin iptali” davasıyla ileri sürülür.

Gerekli Belgeler

Belge Noter Mahkeme
Başvuranın kimlik belgesi Zorunlu Zorunlu
Ölenin T.C. kimlik numarası Bilinmesi yeterli Dilekçede yazılır
Ölüm belgesi Gerekmez; MERNİS’ten görülür Genellikle gerekmez; kayıt yoksa istenir
Nüfus kayıt örneği Noter sistemden alır Mahkeme getirtir; eklenmesi işlemi hızlandırır
Vasiyetname / miras sözleşmesi Varsa noter işlem yapamaz Örneği eklenir
Yabancı belgeler (pasaport, doğum belgesi) Yabancı uyruklu varsa noter işlem yapamaz Apostilli ve yeminli tercümeli
Vekâletname Avukat aracılığıyla başvuruda Avukat aracılığıyla başvuruda

Mirasçılık Belgesi Ücreti 2026

Noterde ödenen tutar üç kalemden oluşur: Harçlar Kanunu’na göre alınan maktu harç, bu harcın yüzde otuzu oranındaki noter ücreti ve belgenin her sayfası için alınan yazı ücreti. 2026 yılı için Harçlar Kanunu Genel Tebliği (Seri No: 98) ve 2026 Yılı Noterlik Ücret Tarifesi’ne göre noterden alınan bir mirasçılık belgesinin harç ve noter ücreti toplamı, sayfa ücreti hariç 2.000 TL’nin biraz altındadır; sayfa başına yazı ücreti ise yaklaşık 80 TL’dir. Mirasçı sayısı arttıkça belge uzadığından toplam tutar bir miktar yükselir. Noterlik ücret tarifesi yıl içinde güncellenebildiğinden kesin tutarı başvurduğunuz noterden öğrenmeniz gerekir.

Mahkeme yolunda maktu başvuru harcı ile karar ve ilam harcı ödenir; 2026 tarifesinde bu iki harcın toplamı 1.100 TL civarındadır. Buna tebligat ve yazışma için gider avansı eklenir; kullanılmayan avans iade edilir. Mahkeme yolu noterden daha ucuz görünse de süre ve adliye işlemleri dikkate alındığında olağan dosyalarda noter tercih edilir.

Avukat aracılığıyla alınıyorsa vekâlet ücreti ayrıca ödenir. Adli yardımdan yararlanan kişiler mahkeme harçlarından muaf tutulabilir.

Mirasçılık Belgesi Almanın Süresi Var mı?

Belgeyi almak için kanunda bir süre sınırı yoktur; ölümden yıllar sonra da alınabilir ve geç alınmasının cezası yoktur. Ancak iki süre sıkça karıştırılır:

  • Veraset ve intikal vergisi beyannamesi: Ölüm Türkiye’de gerçekleşmiş ve mirasçılar Türkiye’deyse beyanname ölümden itibaren dört ay içinde verilmelidir (VİVK m. 9). Mirasçılardan biri yurt dışındaysa süre altı ay, ölüm yurt dışında gerçekleşmişse daha uzundur. Beyanname için mirasçılık belgesi gerektiğinden belgenin bu süre içinde alınması gerekir. Beyannamenin geç verilmesi usulsüzlük cezasına yol açar; halk arasında “veraset ilamı cezası” denilen şey budur.
  • Mirasın reddi: Mirası reddetmek isteyen mirasçının, ölümü öğrendiği tarihten itibaren üç ay içinde sulh hukuk mahkemesine başvurması gerekir (TMK m. 606). Bu süre mirasçılık belgesinin alınmasından bağımsız işler; borca batık bir terekede önce ret süresine dikkat edilmelidir.

Belge Alındıktan Sonra Ne Yapılır?

  1. Veraset ve intikal vergisi beyannamesi, ölenin son ikametgâhının bağlı olduğu vergi dairesine ya da e-Devlet’teki Hazır Beyan Sistemi üzerinden verilir.
  2. Vergi dairesinden alınan “ilişik kesme” yazısıyla tapuda intikal işlemi yapılır; taşınmaz mirasçılar adına elbirliği mülkiyeti olarak tescil edilir. Mirasçılar isterse aynı anda paylı mülkiyete dönüştürme talep edebilir.
  3. Banka hesapları için belge ve ilişik kesme yazısıyla bankaya başvurulur; banka mevduatı mirasçılara payları oranında öder.
  4. Araç için noterde ya da trafik tescilde devir işlemi yapılır.
  5. Mirasçılar paylaşım konusunda anlaşamıyorsa miras paylaşımı ya da ortaklığın giderilmesi davası gündeme gelir; bu davalarda mirasçılık belgesi dosyanın temel belgesidir.

Sık Sorulan Sorular

Noterden veraset ilamı kaç günde çıkar?

Nüfus kayıtları açıksa genellikle aynı gün, çoğu zaman başvuru anında düzenlenir. Noter sistemden kayıtları inceleyemiyorsa ya da tereddüt oluşursa işlem yapılmaz ve mahkemeye yönlendirilirsiniz.

Mirasçılardan biri yurt dışında yaşıyorsa noterden alınabilir mi?

Yurt dışında yaşamak engel değildir; engel olan yabancı uyruklu olmaktır. Türk vatandaşı olan ve yurt dışında yaşayan mirasçı için noter belge düzenler. Mirasçılardan biri yalnızca yabancı ülke vatandaşıysa mahkemeye başvurulur.

Noterden veraset ilamı neden çıkmaz?

En sık nedenler nüfus kaydında eksik ya da çelişkili bilgi (özellikle eski tarihli ölümler ve el yazısı kayıtlar), mirasçılar arasında yabancı uyruklu bulunması ve vasiyetname varlığıdır. Bu durumlarda sulh hukuk mahkemesi tek yoldur.

Eşim öldü, çocuğumuz yok; mirasçılık belgesinde kimler görünür?

Sağ kalan eş, ölenin anne ve babasıyla (onlar ölmüşse kardeşleri ve yeğenleriyle) birlikte mirasçı olur ve payı yarıdır. İkinci zümrede kimse yoksa büyükanne-büyükbaba zümresiyle birlikte dörtte üç, onlar da yoksa mirasın tamamı eşe kalır.

Mirasçılık belgesi yanlışsa ne yapılır?

Belgede mirasçı ya da pay hatası varsa, hukuki yararı olan herkes sulh hukuk mahkemesinde mirasçılık belgesinin iptali ve yenisinin verilmesi davası açabilir. Bu dava, çekişmeli yargı usulüne göre görülür ve belge verilmesinden farklı olarak diğer mirasçılara karşı açılır.

Birden fazla mirasçı ayrı ayrı belge alabilir mi?

Evet. Her mirasçı kendi başvurusuyla belge alabilir; belgeler aynı içeriği taşır. Tek bir belgenin onaylı örnekleri de kullanılabilir.

Mirasçılık belgesi çoğu zaman noterde dakikalar içinde alınır; sorun, kayıt eksikliği, yabancı uyruklu mirasçı ya da vasiyetname nedeniyle mahkeme yolunun gerektiği dosyalarda başlar. Bu dosyaların hazırlığı ve sonrasındaki intikal, paylaşım ve iptal süreçleri için bursa miras avukatı sayfasından bilgi alabilirsiniz; sağ kalan eşin mirasçılık ve mal rejimi haklarının birlikte değerlendirilmesi gereken dosyalarda bursa boşanma avukatı desteği de gerekebilir.

Hukuki Dayanaklar ve Kaynaklar

  • 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 495–501 (yasal mirasçılar), 598 (mirasçılık belgesi), 606 (mirasın reddi süresi) — Mevzuat Bilgi Sistemi
  • 1512 sayılı Noterlik Kanunu m. 71/A, 71/B, 71/C (6217 sayılı Kanun’la eklenen) — Mevzuat Bilgi Sistemi
  • 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu m. 9 (beyanname süreleri) — Mevzuat Bilgi Sistemi
  • 492 sayılı Harçlar Kanunu ve Harçlar Kanunu Genel Tebliği (Seri No: 98), Resmî Gazete 31.12.2025, S. 33124 (5. mükerrer) — Mevzuat Bilgi Sistemi
  • 2026 Yılı Noterlik Ücret Tarifesi, Resmî Gazete 30.12.2025, S. 33123 — Resmî Gazete
  • e-Devlet “Veraset İlamı Sorgulama” hizmeti — turkiye.gov.tr
Yazımızı beğendiniz mi? Puan vermek için yıldızı tıklayın. post

Bizi Arayın

0553 8762110

Avukat AI’a Sor

Avukat-AI’a Sor Soruna Hızlı Yanıt Al. Hukuki danışmanlık değildir. Avukat-AI’a Gitmek için tıklayınız

Avukat Ataol Ertuğrul GÜRLEK
Avukat Ataol Ertuğrul GÜRLEK

İletişim Bilgileri:

Telefon: +90 553 876 21 10
E-posta: [email protected]
Adres: Kırcaali, Kayalı Sk. Tuğcu Plaza D:1 Kat:1 No:25, 16220 Osmangazi/Bursa

Hemen Ara Whatsapp
Whatsapp