Her yıl Temmuz ve Ağustos aylarında milyonlarca insanın merak ettiği sorulardan biri şudur: adli tatilde anlaşmalı boşanma olur mu? Doğru yanıt hem “evet” hem “hayır” içermektedir; çünkü konu, hangi mahkemenin yetkili olduğuna ve davanın niteliğine göre farklılık gösterir. Adli tatil döneminde boşanma sürecini başlatmak isteyen ya da beklemek zorunda olmadığını düşünen pek çok kişi, bu ayrımı bilmediği için değerli zamanı ve hukuki fırsatları kaybedebilmektedir. bu rehber; adli tatilin hukuki çerçevesini, anlaşmalı boşanmada istisna koşullarını ve süreçte yapılabilecek kritik hataları açıklamaktadır. Anlaşmalı boşanma sürecinin detaylarını öğrenmek için Anlaşmalı Boşanma Şartları Nelerdir? ve genel süreci incelemek için Boşanma Süreci Nasıl İşler? başlıklı içeriklerimize göz atabilirsiniz
Adli Tatil Nedir? Hangi Tarihleri Kapsar?
Adli tatil, Türkiye’de mahkemelerin ve savcılıkların faaliyetlerini yavaşlattığı ya da belirli işlemler için durdurduğu dönemin yasal adıdır. 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu ile Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) çerçevesinde düzenlenen adli tatil her yıl 20 Temmuz – 31 Ağustos tarihleri arasında uygulanır.
Bu dönemde tüm hukuki işlemler tamamen durmaz; ancak hangi dava türlerinin görüleceği, hangi sürelerin işleyeceği ve hangi mahkemelerin nöbetçi olarak çalışacağı kanunla belirlenmiştir. Adli tatil; süreleri, duruşma takvimlerini ve dava açma stratejilerini doğrudan etkilediğinden hukuki süreç planlanırken mutlaka göz önünde bulundurulmalıdır.
Adli Tatilde Aile Mahkemeleri Çalışır Mı? Boşanma Davası Görülür Mü?
Bu soru adli tatilde anlaşmalı boşanma konusunun en kritik noktasını oluşturmaktadır. HMK md. 103 uyarınca adli tatilde yalnızca belirli kategorilerdeki işlemler ve davalar görülebilir. Boşanma davaları bu kategoriye doğrudan girmemektedir. Standart bir boşanma davası — anlaşmalı ya da çekişmeli — adli tatil kapsamında “acil iş” sayılmadığı için bu dönemde duruşmaya alınmaz. Ancak çekişmeli süreçlerin nasıl ilerlediğini öğrenmek için Çekişmeli Boşanma Davası Nasıl Açılır? başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.
Bununla birlikte aile mahkemeleri adli tatil döneminde tamamen kapanmaz. Şu işlemler adli tatilde de görülmeye devam eder:
✔ Çocuğun korunmasına ilişkin acil tedbir kararları
✔ Aile içi şiddet ve koruyucu tedbir talepleri
✔ Nafakaya ilişkin acil ve ihtiyati tedbir talepleri
✔ Velayet ihlallerine dair acil müdahale gerektiren işlemler
Standart bir boşanma davası — anlaşmalı ya da çekişmeli — adli tatil kapsamında “acil iş” sayılmadığı için bu dönemde duruşmaya alınmaz. Ancak önemli bir istisna mevcuttur.
Risk uyarısı: Adli tatil başlamadan hemen önce dava açıp “ilk duruşma Temmuz’a denk gelir” hesabı yapanlar yanılabilir. Mahkeme, ilk duruşmayı adli tatil sonrasına erteleyebilir; bu durum süreci 6–10 hafta uzatabilir. Takvimi avukatınızla önceden planlamak zaman kaybını önler.
Adli Tatilde Anlaşmalı Boşanma Mümkün Mü? İstisna Koşulları Nelerdir?
HMK md. 103/1-ğ bendi, aile hukukuna ilişkin bazı davaların adli tatil sırasında da görülebileceğini açıkça hükme bağlamaktadır. Bu bent kapsamında anlaşmalı boşanma davalarının adli tatilde görülmesi mümkündür; ancak bunun için belirli koşulların sağlanması gerekir.
Uygulamada bazı aile mahkemeleri, hazır protokolü bulunan ve tek celsede sonuçlanabilecek anlaşmalı boşanma davalarını adli tatil döneminde de gündemine almaktadır. Ancak bu uygulama mahkemeden mahkemeye, hatta hâkimden hâkime farklılık göstermektedir.
Adli tatilde anlaşmalı boşanma duruşmasının yapılabilmesi için pratikte şu koşulların sağlanması beklenir:
✔ Boşanma protokolünün eksiksiz ve hukuka uygun biçimde hazırlanmış olması
✔ Her iki tarafın da bizzat hazır bulunmaya hazır olması
✔ Davanın tek celsede sonuçlanabilecek nitelikte görülmesi
✔ İlgili aile mahkemesinin adli tatilde bu tür davaları kabul etme pratiğinin bulunması. Bu süreçte protokol hazırlanması ve hakim süreci hakkında detaylı bilgi için Anlaşmalı Boşanma Davasında Hakim Ne Sorar? başlıklı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Kritik uyarı: “Adli tatilde anlaşmalı boşanma yapılabilir” bilgisi doğru olmakla birlikte her mahkemede ve her koşulda geçerli değildir. Bazı mahkemeler bu tür davaları yine de adli tatil sonrasına ertelemektedir. Yetkili aile mahkemesinin tatil dönemindeki uygulamasını öğrenmek için avukat desteği almak veya mahkeme kalemi ile önceden iletişime geçmek gerekir.
Adli Tatilde Dava Açılabilir Mi? Süre ve Zamanaşımı Hesabı Nasıl Yapılır?
Adli tatil süresince dava açılabilir; mahkeme kalemleri bu işlem için faaliyetlerini sürdürür. Dilekçe sunmak, harç yatırmak ve dava kaydını yaptırmak adli tatilde de mümkündür. Duruşma tarihi ise adli tatil sonrasına belirlenir.
Süre hesabı açısından son derece önemli bir ayrım mevcuttur: HMK md. 104 uyarınca adli tatil süresince işlemeye başlayan yasal süreler, adli tatilin sona erdiği günden itibaren bir hafta uzar. Bu kural yalnızca taraflara tanınan süreler için geçerlidir; hak düşürücü süreler ve zamanaşımı süreleri adli tatilden etkilenmez.
Risk uyarısı: Zina veya hayata kast gibi özel boşanma sebeplerinde geçerli olan 6 aylık hak düşürücü süre adli tatil döneminde de işlemeye devam eder. Bu süre adli tatille durmaz, uzamaz. Hak düşürücü süreler yaklaşıyorsa adli tatilin bitmesini beklemeden derhal dava açmak zorunludur.
Adli Tatilde Hangi Aile Hukuku İşlemleri Yapılabilir?
Adli tatil döneminde aşağıdaki aile hukuku işlemleri görülmeye devam eder ve bu işlemlerde gecikme hak kaybına yol açabilir:
✔ Tedbir nafakası talebi: Ekonomik şiddet ya da ani gelir kaybı durumlarında acil tedbir nafakası adli tatilde talep edilebilir.
✔ Koruyucu ve önleyici tedbir kararları: 6284 sayılı Ailenin Korunması Kanunu kapsamındaki başvurular adli tatilde de kabul edilir.
✔ Çocukla kişisel ilişki ihlali: Velayeti olmayan ebeveynin görüş hakkının engellenmesi halinde acil tedbir talep edilebilir.
✔ İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talepleri: Mal kaçırma şüphesi varsa adli tatil beklenmeksizin tedbir alınabilir.
✔ Dava açma ve dilekçe sunma: Kayıtlar ve başvurular adli tatilde de alınır; duruşma tarihleri tatil sonrasına verilir.
Adli Tatil Sonrası Boşanma Davası Ne Zaman Görülür? Süreç Nasıl Hızlandırılır?
Adli tatil her yıl 1 Eylül itibarıyla sona erer ve mahkemeler olağan çalışma düzenine döner. Tatil sonrasında biriken dava yoğunluğu nedeniyle ilk duruşma tarihleri çoğu zaman Ekim veya Kasım aylarına sarkabilmektedir.
Bu gecikmeyi en aza indirmenin pratik yolları şunlardır:
✔ Adli tatilin hemen öncesinde değil, birkaç ay önce dava açmak: Haziran başında açılan bir dava, Temmuz tatil dönemine girilmeden ilk duruşmayı alabilir.
✔ Protokolü ve tüm belgeleri eksiksiz hazırlamak: Eksik evrak, duruşmanın ertelenmesinin en yaygın nedenidir.
✔ Adli tatilin ilk haftasında dava açmak: Eylül başında yoğunluk tırmanmadan dava kaydı yapılabilir.
✔ Duruşma tarihinin yaklaştırılması için mahkeme kalemi ile koordinasyon sağlamak: Avukatın bu süreçte aktif rol oynaması belirleyicidir.
Gerçek hayat örneği: Temmuz ayında protokolünü tamamlayan bir çift, yetkili aile mahkemesinin adli tatilde anlaşmalı davaları kabul ettiğini öğrenerek Ağustos’ta duruşmaya girmiş ve aynı ay boşanmıştır. Aynı koşullar farklı bir mahkemede gerçekleşseydi Ekim ortasına kadar beklemek zorunda kalabilirlerdi. Bu farkı yaratan tek etken avukatın mahkeme pratiğini önceden araştırmasıdır.
Adli Tatil Sürecinde Yapılan 5 Kritik Hata
✔ Hak düşürücü sürelerin adli tatilde durduğunu sanmak: Zina ve hayata kastta 6 aylık süre adli tatil döneminde de işler; süre dolmadan dava açılmalıdır.
✔ “Adli tatilde boşanma olmaz” diyerek Eylül’ü beklemek: Bazı mahkemeler anlaşmalı davaları tatil döneminde de görmektedir; bu fırsatı araştırmadan kaçırmak gereksiz zaman kaybına neden olur.
✔ Protokolü eksik hazırlamak: Adli tatilde zaten sınırlı olan mahkeme kapasitesinde eksik evrak, davanın tatil sonrasına ertelenmesine kesin zemin hazırlar.
✔ Tedbir nafakası talebini ertelemek: Ekonomik şiddet veya gelir kaybı varsa adli tatilde de tedbir nafakası talep edilebilir; beklemenin maliyeti yüksektir.
✔ Adli tatilin hemen öncesinde aceleyle dava açmak: Hazırlıksız açılan dava ilk duruşmada eksik belge nedeniyle ertelenebilir; bu durum adli tatil + erteleme süresini üst üste bindirir.
Adli Tatilde Hukuki Sürecinizi Doğru Yönetin — Ücretsiz İlk Danışma
Adli tatil döneminde boşanma sürecini başlatmak ya da hızlandırmak isteyen çiftler için doğru strateji, yetkili mahkemenin tatil pratiğine ve davanın niteliğine göre şekillenir. Protokolün eksiksiz hazırlanması, hak düşürücü sürelerin takibi ve mahkeme koordinasyonu bu süreçte belirleyici rol oynar. Büromuz, aile hukuku alanında uzmanlaşmış avukatlarıyla ücretsiz ilk danışmanlık sunmaktadır. Adli tatil dönemi dahil her koşulda hukuki sürecinizi doğru yönetmek için bize ulaşın. Sürecin doğru yönetilmesi ve zaman kaybı yaşanmaması için deneyimli bir Bursa boşanma hukuku avukatı ile çalışmanız büyük avantaj sağlar.
Sık Sorulan Sorular
Adli tatilde anlaşmalı boşanma davası açılabilir mi, duruşma yapılır mı?
Dava açılabilir; mahkeme kalemleri adli tatilde de kayıt almaktadır. Duruşma ise mahkemenin pratiğine göre değişir: HMK md. 103 kapsamında bazı aile mahkemeleri hazır protokolü bulunan anlaşmalı davaları adli tatilde de duruşmaya almaktadır. Ancak bu uygulama her mahkemede geçerli değildir; yetkili mahkemenin tatil pratiği önceden araştırılmalıdır.
Adli tatil boşanma davalarındaki süreleri durdurur mu?
Taraflara tanınan yasal süreler adli tatil sonrası bir hafta uzar. Ancak zina ve hayata kast gibi özel boşanma sebeplerindeki hak düşürücü süreler adli tatilden etkilenmez; bu süreler adli tatil döneminde de işlemeye devam eder.
Adli tatilde aile mahkemesine hangi başvurular yapılabilir?
Tedbir nafakası, koruyucu ve önleyici tedbir kararları (6284 sayılı Kanun kapsamında), çocukla kişisel ilişki ihlallerine dair acil tedbirler ve ihtiyati haciz talepleri adli tatilde de kabul edilmektedir. Bu başvurularda gecikme ciddi hak kayıplarına yol açabilir.
Adli tatil sonrası boşanma davası ne zaman görülür, ne kadar sürer?
Adli tatil 1 Eylül’de sona erer. Tatil sonrasında biriken dava yoğunluğu nedeniyle ilk duruşma tarihleri genellikle Ekim veya Kasım aylarına gelebilmektedir. Protokolü eksiksiz hazır olan ve Eylül başında dava açan çiftler bu beklemeyi önemli ölçüde kısaltabilir.
Adli tatil döneminde boşanma protokolü hazırlanabilir mi?
Evet. Boşanma protokolü mahkeme dışında, taraflar ve avukatları arasında her zaman hazırlanabilir. Adli tatil bu süreci etkilemez. Protokolün adli tatil döneminde tamamlanması, Eylül başında dava açmak için ideal bir hazırlık fırsatı sunar.
Hak düşürücü sürem adli tatile denk geldi, ne yapmalıyım?
Derhal dava açmanız gerekmektedir. Hak düşürücü süreler adli tatilde durmaz. Mahkeme kalemleri adli tatil döneminde de dava kaydı almaktadır; dilekçenizi avukatınızla birlikte hazırlayarak süre dolmadan başvurunuzu yapın.
Bu içerik, Avukat Ataol Ertuğrul Gürlek tarafından genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır.
Burada yer alan bilgiler hukuki danışmanlık niteliği taşımaz ve avukat–müvekkil ilişkisi oluşturmaz.
Her hukuki uyuşmazlık kendi içinde farklı dinamikler barındırdığından, içerikte aktarılan bilgiler somut olayın koşullarına göre değişebilir. Hak kaybı yaşamamak adına konuya özel mutlaka bir avukattan profesyonel hukuki destek almanız tavsiye edilir.
Avukat Ataol Ertuğrul Gürlek, Bursa’da boşanma ve aile hukuku alanında hukuki danışmanlık ve dava vekilliği hizmeti sunmaktadır. Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma davaları başta olmak üzere; velayet, nafaka, mal paylaşımı ve maddi–manevi tazminat uyuşmazlıklarında müvekkillerine profesyonel destek sağlamaktadır.
Uygulamada edindiği dosya bazlı tecrübe, güncel mevzuat bilgisi ve Yargıtay kararları ışığında geliştirdiği stratejik yaklaşımıyla her davayı somut olayın özelliklerine göre ele almaktadır. Süreç boyunca şeffaf iletişim, hukuki öngörülebilirlik ve sonuç odaklı çalışma prensibi ile hareket etmektedir.
