Nafaka Davası Nasıl Açılır Şartları Nelerdir?

Nafaka davası, boşanma süreci devam ederken veya boşanmanın kesinleşmesinden sonra, ekonomik olarak zor duruma düşen eş ya da çocuk lehine maddi destek sağlanması amacıyla açılan bir dava türüdür. Uygulamada en çok merak edilen konular; nafaka davası nasıl açılır, hangi nafaka türleri talep edilebilir, dava hangi mahkemede açılır ve nafaka miktarı neye göre belirlenir sorularıdır. Özellikle yoksulluk nafakası, iştirak nafakası ve tedbir nafakası taleplerinde usul hatası yapılması, telafisi zor hak kayıplarına yol açabilmektedir.

Bu yazıda; nafaka davası açma şartları, gerekli belgeler, nafaka türleri, dava süreci, dilekçe örnekleri ve uygulamada sık karşılaşılan hukuki hatalar, aile hukuku uygulaması ve güncel yargı kararları çerçevesinde ayrıntılı şekilde ele alınmaktadır.

Nafaka Davasına Konu Olabilecek Nafaka Türleri

Yoksulluk Nafakası

Yoksulluk nafakası boşanmaya bağlı olmak koşulu ile yoksulluğa düşecek olan eş lehine hükmedilen bir nafaka türüdür. Bursa boşanma avukatı olarak nafaka davalarına en sık konu olan nafaka türünün yoksulluk nafakası olduğunu söyleyebiliriz. 

İştirak Nafakası

Nafaka davalarında sıklıkla konu olan bir başka nafaka türü ise iştirak nafakasıdır. İştirak nafakası, boşanma sonrasında velayet sahibi olmayan eş tarafından velayet sahibi olan eşe ortak çocuğun bakım, eğitim, sağlık ve barınma gibi giderlerinin karşılanması için ödenen bir nafakadır. Bu özelliği itibariyle sıklıkla uygulamada çocuk nafakası olarak da bilinmektedir. 

Tedbir Nafakası

Boşanma davası süresince yoksulluğa düşmesi muhtemel eş ve çocuğu ödenen bir nafakadır. Boşanma davası devam ederken hakim tarafından re’sen gözetilmesi nedeniyle ayrıca nafaka davalarına konu olmamaktadır. 

Yardım Nafakası

Evlilik şartı bulunmasa da; Üstsoy, alt soy veya kardeşler arasında yoksulluğa düşen aile bireylerine yardım edilmesi amacıyla bağlanan bir nafaka türüdür. Konumuz daha çok boşanma davaları olması nedeniyle bu aşamada yardım nafakası üzerinde detaylı bir şekilde durulmasına gerek görmüyoruz. 

Nafaka Davası Hangi Durumlarda Açılır?

Yukarıda vermiş olduğumuz özet bilgilerden de anlaşılacağı üzere nafaka davalarına konu olabilecek nafaka türleri genellikle iştirak nafakası ve yoksulluk nafakasıdır. Bu davalar ise; 

• İştirak nafakası bağlanması
• Yoksulluk nafakası bağlanması
• Nafaka miktarının artırılması 
• Nafakanın kaldırılması

Şeklinde açılabilmektedir. 

Yoksulluk Nafakası Davası Nasıl Açılır?

Nafaka davasının boşanma nedeniyle yoksulluğa düşme gerekçesi ile açılacak olması halinde öncelikle aşağıdaki hususlarda bilgi sahibi olmamız gerekir. 

• Görevli mahkeme; Aile Mahkemeleridir. (Ayrıca Aile Mahkemesi bulunmayan yargı yerlerinde ise, Aile Mahkemesi sıfatı ile Asliye Hukuk Mahkemesine Aittir. – Örnek: Bursa Aile Mahkemesi)
• Yetkili mahkeme; Davacının yerleşim yeri mahkemeleri olabileceği gibi davalının yerleşim yeri mahkemelerinde de nafaka davası açılabilir. 

(Not: Yazımızın sonunda paylaşacağımız nafaka davası dilekçe örneğinden yararlanabilirsiniz.)

Yoksulluk Nafakası Dava Şartları

• Boşanma kararı kesinleşmiş olmalıdır. (Mahkeme kararı)
• Nafaka davasını açacak olan eş yoksulluğa düşmüş olmalıdır. (Standart yaşam koşullarının altında bir gelire sahip olmalıdır.)
• Kural olarak nafaka talebinde bulunan eş kusursuz, daha az kusurlu veya diğer eş ile eşit oranda kusura sahip olunmalıdır. 
• Nafaka yükümlüsünün ödeme imkanı bulunmalıdır.
• Nafaka davası süresinde açılmalıdır. 

Uygulamada en sık yapılan hata, yoksulluk nafakasının boşanma davası sırasında talep edilmemesidir. Bu durumda sonradan talep mümkün olmayabilir.

İştirak Nafakası Davası Nasıl Açılır?

• Görevli Mahkeme; Aile Mahkemesi
• Yetkili Mahkeme; 

1- Davacının yerleşim yeri mahkemesi veya 

2- Davalının yerleşim yeri mahkemesi

İştirak Nafakası Dava Şartları

• Çocuğun evlilik birlikteliği içerisinde doğmuş olması gerekir.
• Çocuk 18 yaşından küçük olmalıdır.
• Çocuğun velayeti nafaka davası açan eşte olmalıdır. (Davacı)
• Çocuğun eğitim, barınma ve sağlık gibi ihtiyaçları karşılanmak üzere talep edilmelidir. 

Nafaka Artırım Davası Nasıl Açılır?

• Görevli Mahkemeler; Aile Mahkemeleri
• Yetkili Mahkemeler; Davacının ikamet etmiş olduğu yer veya davalının ikamet etmiş olduğu yer Aile Mahkemeleri

Nafaka Artırım Davası Şartları 

• Daha önce verilmiş geçerli ve kesinleşmiş bir nafaka kararı bulunmalıdır.

• Tarafların ekonomik durumlarında önemli ölçüde değişiklikler meydana gelmiş olmalıdır. 

• Mevcut nafakanın yeterli olmadığı kanıtlanmalıdır. 

• Talep edilen yeni nafaka miktarı nafaka yükümlüsünü yoksulluğa düşürecek miktarda olmamalıdır.

Geriye Dönük Nafaka Davası Nasıl Açılır?

Daha önce nafaka konusunda bir hüküm bulunması halinde geriye dönük nafaka talebi mümkün değildir. Bu durumda nafakanın arttırılması davası açılabilir. Diğer durumlarda ise geriye dönük nafaka dava açılış tarihine kadar mümkündür. Daha önce nafaka konusunda herhangi bir Aile Mahkemesi hükmü bulunmaması halinde en fazla 1 yıllık süre ile geriye dönük nafaka talebinde bulunulabilir. 

Geriye dönük nafaka talebi daha çok daha önceden nafakaya hükmedilmesine rağmen nafaka yükümlüsünün nafakayı ödememesi halinde söz konusu olur. Bu duruda ise takip edilecek hukuki yol farklıdır. Ödenmeye nafakalar için icra takibi başlatılmalıdır. 

Nafaka Davası Açma Ücreti

Belirli aralıklarla mahkeme harç ve giderlerinde güncelleme yapılmaktadır. 2026 yılı itibariyle avukatsız nafaka davası açmak istediğimiz takdirde aşağıdaki ücretler ödenmektedir. Aşağıdaki tabloda sadece davacı ve davalının taraf olarak bulunduğu bir hesaplama tablosu oluşturulmuştur. 

Masraf Açıklama	Adet	Tutar
Başvurma Harcı	1	732,00 TL
Peşin Harç	1	732,00 TL
Gider Avansı	2	2.500,00 TL
TOPLAM		3.964,00 TL

 

Vekil Aracılığı İle Nafaka Davası Açma Ücreti

Vekil yani avukat aracılığı ile açılacak olan nafaka davası ücretleri de Avukatlık Asgari Ücret Tablosu dikkate alınarak belirlenir. AAÜT’de asgari miktarlar belirtilmiş olduğundan avukat aracılığı ile açılacak olan nafaka davası ücreti değişiklik gösterebilir. Bu ücretlerin belirlenmesinde; 

• Davanın türü (nafaka arttırma, yoksulluk nafakası, iştirak nafakası)
• Davanın karmaşıklığı
• Dosyadaki delil durumu ve taraf sayısı
• Davanın açılacağı şehrin ekonomik koşulları

Gibi farklı kriterler göz önüne alınmaktadır. Bazı durumlarda ise 1 yıllık nafaka miktarı üzerinden (%) olarak bir ücret belirlenmektedir. Bu konuda boşanma avukatından destek alınması daha sağlıklı olacaktır. 

Babaya Nafaka Davası Açmak İçin Gerekenler

Babaya nafaka davası açmak iştirak nafakası veya anneye ödenmesi gereken yoksulluk nafakasının konusunu oluşturabilir. Her iki durumda da görevli mahkemeler Aile Mahkemeleri olup yetkili mahkeme ise davacı veya davalının ikamet adresinin bulunduğu yer Aile Mahkemeleri olabilmektedir. ,

Babaya açılacak olan iştirak nafakasında nafaka her ne kadar çocuğun eğitim, öğretim, bakım, sağlık veya barınma giderleri için açılsa da yine velayet sahibi olan anne tarafından açılır. 

Nafaka Davası Dilekçe Örneği (İştirak Nafakası Talepli)

T.C. … AİLE MAHKEMESİ’NE

DAVACI :

Adı Soyadı : 

T.C. Kimlik No : 

Adres : 

 

DAVALI : 

Adı Soyadı : 

T.C. Kimlik No : 

Adres : 

 

DAVA KONUSU : İştirak Nafakasına Hükmedilmesi Talebi

AÇIKLAMALAR : 

1. … tarihinde evlenmiş olduğumuz yukarıda açık kimlik bilgileri yazılı davalı ile ekli nüfus kaydı örneğinden de anlaşılacağı üzere … doğumlu … T.C. Kimlik numaralı … isminde 1 ortak çocuğumuz bulunmaktadır. 
2. Davalı … ile … Aile Mahkemesinin … Esas … sayılı kararı ile … tarihinde boşanmamıza karar verilmiştir. Söz konusu mahkeme kararı … tarihinde kesinleşmiştir. 
3. Boşanma davası sırasında müşterek çocuğun velayeti davacıya verilmiş olup boşanma tarihinden bu güne ortak çocuğun tüm bakım, eğitim, sağlık ve barınma gibi ihtiyaçları tarafımdan karşılanmaktadır. 
4. Mevcut ekonomik koşullarım ortak çocuğun tüm bu masraflarını karşılamama imkan vermemektedir. Davalı eş boşanma tarihinden dava tarihine kadar müşterek çocuğun giderlerine yönelik herhangi bir katkıda da bulunmadığı gibi mevcut ekonomik durumu takdir edilecek olan iştirak nafakasını ödemeye elverişli durumdadır. 
5. Günümüz ekonomik koşulları ile ve özellikle çocuğun üstün yararı gözetilerek davalı aleyhine iştirak nafakasına hükmedilmesi zorunluluğu doğmuştur. 

SONUÇ VE İSTEM :

1. … doğumlu müşterek çocuğumuz … ‘un giderlerinin karşılanması için dava tarihinden geçerli olmak üzere aylık … TL tutarında iştirak nafakasına hükmedilmesine,
2. Nafakanın her ay … tarihi ile … tarihi arasında velayet sahibi olan eşe ait İBAN numarasına ödenmesine,
3. Bütün yargılama giderleri ile mahkeme harç ve masraflarının davalı eşe yükletilmesine,

Karar verilmesi arz ve talep olunur. (Tarih ve İmza)

HUKUKİ DAYANAKLAR : Türk Medeni Kanununun 182, 327 – 330 maddeleri, HMK ile diğer sair mevzuat hükümleri

DELİLLER : Nüfus kayıt örneği, boşanma kararı, sosyal ve ekonomik durum araştırması, tanık beyanları ile diğer her türlü yasal deliller

Nafaka Davası Dilekçe Örneği (Yoksulluk Nafakası Talepli)

T.C.

… AİLE MAHKEMESİNE

DAVACI : (Ad Soyad – Açık Kimlik Bilgileri)

T.C. Kimlik No : 

Adres : 

DAVALI : (Ad Soyad – Açık Kimlik Bilgileri)

T.C. Kimlik No : 

Adres : 

DAVA KONUSU : Türk Medeni Kanununun 175. Maddesi Gereğince Yoksulluk Nafakasına Hükmedilmesi Talebi

AÇIKLAMALAR : 

1. Yukarıda açık kimlik ve adres bilgileri yazılı davalı … ile … tarihinde evlenmiş, … Aile Mahkemesinin … tarih ve … sayılı kararı ile boşanmış bulunmaktayız. 
2. Boşanma kararı … tarihinde kesinleşmiştir. 
3. Evlilik birlikteliği devam ettiği sürece iş hayatından uzak kalmış olmam nedeniyle boşanma sonrasında ekonomik olarak temel yaşam giderlerimi karşılamayacak ölçüye gelmiş durumdayım. 
4. Boşanmaya bağlı olarak yoksulluğa düşmüş olmama rağmen davalı tarafın düzenli bir geliri olup ayrıca ekonomik durumu yoksulluk nafakasını ödemeye elverişlidir. 
5. Nafaka davası boşanma dilekçesine ekli mahkeme kararından da anlaşılacağı üzere evlilik birlikteliğinin sona ermesinde ağır bir kusurum bulunmamaktadır. 
6. Yukarıda sıralamış olduğum ve mahkemenizce tespit edilen diğer hususlar birlikte değerlendirildiğinde yoksulluk nafakasının bütün şartları oluşmuştur ve bu nedenle yoksulluk nafakası talep etme zorunluluğu doğmuştur. 

Hukuki Nedenler : TMK 175 – 176 maddeleri HMK ve diğer mevzuat hükümleri

Deliler : Boşanma ilamı, boşanma ilamı kesinleşme şerhi, tanık beyanları, sosyal ve ekonomik durum araştırması, nüfus kayıt örneği

NETİCE VE TALEP : Yukarıda belirtmiş olduğum nedenlerden dolayı, 

1. Davacı lehine, davalı aleyhine dava tarihinden itibaren geçerli olmak üzere aylık … TL tutarında yoksulluk nafakasına hükmedilmesine, 
2. Nafakanın her ay … tarihleri arasında peşin olarak ödenmesine,
3. Yargılama giderleri ve mahkeme harç ve masraflarının davalıya yükletilmesine,

Karar verilmesi arz ve talep olunur. (Tarih ve imza)

Nafaka Davası Dilekçesi Hazırlanırken Dikkat Etmemiz Gerekenler

Yukarıda örnek olarak hazırlanmış olan nafaka davası dilekçe örneği sadece şekil açısından örnek teşkil edebilecek niteliktedir. Talep konusu, deliller ve nafaka miktarı her davada farklı olabileceğinden bu dilekçeleri üzerinde gerekli uyarlamaların ve mevcut duruma göre gerekli düzenlemelerin yapılmaması hak kaybına neden olabilecektir. Bu nedenle dilekçeler üzerinde gerekli düzenlemelerin yapılması önemlidir. Gerektiğinde bu konuda boşanma avukatı veya aile avukatı gibi konusunda uzmanlaşmış hukukçu avukatlardan destek alınması dava sürecinin daha sağlıklı ilerlemesine imkan tanıyacaktır. 

Nafaka davası sürecinde hak kaybı yaşamamak ve doğru hukuki yol haritasını belirlemek için bir Boşanma Hukuku Avukatı ile süreci değerlendirmek büyük önem taşır.

SIK SORULAN SORULAR

Avukatsız Nafaka Davası Açılabilir Mi?

Boşanma davası, nafaka davası, tazminat davası veya ziynet eşyalarının iadesi davası gibi boşanmaya bağlı olarak açılacak olan davaların avukat vekil kılınarak açılmasında hukuki bir engel yoktur. Ancak bu konuda gerekli hukuki bilgiye sahip olunmaması halinde geriye dönüşü zor hatta imkansız hak kayıpları ile karşılaşması muhtemel bir durumdur. 

Nafaka Alma Şartları Nelerdir?

Yukarıda da belirttiğimiz gibi iştirak, tedbir ve yoksulluk nafakası şeklinde farklı nafaka türleri belirlenmiştir. Her bir nafaka türüne göre kısmen farklı koşullar belirlenmiştir. Yoksulluk nafakasının en önemli koşulu boşanmaya bağlı olarak eşin yoksulluğa düşecek olması ile nafaka talebinde bulunan eşin daha az veya tamamen kusursuz olması gerekir. 

Çocuk İçin Nafaka Davası Nasıl Açılır?

Çocuk için nafaka davası genellikle iştirak nafakasının konusunu oluşturmaktadır. Bu durumda yine Aile Mahkemeleri görevlidirler. “İştirak Nafaka Davası Nasıl Açılır?” başlığımızda belirttiğimiz koşulların oluşması ile boşanma kararından sonra da çocuk için nafaka davasının açılması mümkündür. Bunun için yukarıda hazırlamış olduğumuz iştirak nafaka davası dilekçe örneği üzerinde gerekli uyarlamaları yapabilirsiniz. 

E-Devletten Nafaka Davası Nasıl Açılır?

E-Devletten nafaka davası açılabilmesi için öncelikle elektronik imzaya sahip olmamız gerekir. UYAP Vatandaş Portal aracılığı ile açılacak olan davalarda ayrıca nafaka davası dilekçesinin de UDF formatında (Uyap Editör) hazırlanması gerekir.